Karim Baggili sextet @ Molière (Elsene)

Karim Baggili is een jonge muzikant met Jordaanse, Joegoslavische en Palestijnse roots, een ideale voedingsbodem voor interessante muzikale kruisbestuivingen. Enkele jaren geleden zagen we hem op het Festival d’Art in Hoei bezig met een waslijst aan gastmuzikanten. Het was een knap en avontuurlijk concert waarin we een mengeling van Midden-Oosten, jazz, klassiek en een vleugje latin voorgeschoteld kregen. Karim Baggili deed mij bij momenten wat aan Thierry Robin denken, die ook afwisselend gitaar en ud speelt en een beetje dezelfde ‘look’ heeft op het podium. Ook op Sfinks kwam Karim Baggili vorig jaar nog sterk uit de hoek met hetzelfde repertoire.

Karim Baggili heeft pas een nieuw album klaar, met als titel Lea & Kash. Gisteren kwam hij deze cd voorstellen in zaal Molière (Elsene), de thuisbasis van muziekpublique. Het Karim Baggili sextet bestaat uit een aantal heel goede muzikanten, die ook al tijdens de vorige projecten met hem samenspeelden, namelijk Philippe Laloy op fluit en saxofoon, Kathy Adam op cello en Osvaldo Hernandez-Napoles op percussie en quatro (kleine gitaar uit Venezuela). Nieuw voor dit project is de bijdrage van Patricia Hernandez-Van Cauwenberge. Zij zorgt voor Argentijnse percussie en dans. De etherische vocalen van Karoline de la Serna vervolledigen het plaatje. De nieuwe plaat is een echt conceptalbum, met Lea en Kash als fictieve personages uit een denkbeeldige film. Het concert startte veelbelovend met ‘consejo del tiempo’ en 'tango mystic’, twee ijzersterke composities. Dit is wel muziek die het voor een groot stuk moet hebben van de sfeer die ze oproept! Die is vooral dromerig, soms wat sprookjesachtig en lieflijk, met hier en daar wat heftige opflakkeringen zoals in het speelse Arabische ‘Albi Badawi’. Veel latininvloeden en een beetje Spaanse rumba ('tanto poco') passeerden de revue. Ik vond het mooi en soms verrassend, maar ook een beetje saai. Het mocht zeker wat ruwer en avontuurlijker. De woordenloze, ijle vocalen van Karoline de la Serna gingen na een tijdje vervelen, wegens nogal éénzijdig en voorspelbaar. Enkele rustige nummers kabbelden ook wat al te nadrukkelijk voort en kregen iets slaapverwekkends, met 'Sutra' als dieptepunt. Na het concert vertelden enkele kennissen mij dat ze het optreden barslecht vonden en teleurgesteld waren. Persoonlijk vond ik het toch wel mooie, filmische muziek. De cd klinkt heel sfeervol en kleurrijk. De melodielijnen hangen nog altijd in mijn hoofd. Dit is muziek om langzaam in te verdwalen. We horen zeker nog meer van deze talentrijke, avontuurlijke wereldreiziger!
Lea & Kash (home records) is het vierde album van Karim Baggili. Je kan fragmenten beluisteren via zijn website en zijn myspacepagina. Bij homerecords verscheen vorig jaar ook een soloalbum van Karoline de la Serna, waarop Karim Baggili ook prominent aanwezig is.

Ghalia Benali sings Om Kalthoum @ Zuiderpershuis (Antwerpen)

Ze doet het maar weer, die Ghalia! Op haar nieuwe cd Ghalia Benali sings Om Kalthoum (Music & Words) gaat ze de gevaarlijke uitdaging aan om de muziek van de legendarische Om Kalthoum (1904-1975) te doen herleven. Een riskante onderneming, want de cultus rond deze Egyptische diva staat 35 jaar na haar overlijden nog altijd flink overeind. Om Kalthoum blijft het icoon van de Arabische muziek, eigenlijk onaantastbaar. Daarom is het spijtig dat er zo veel cassettes met slordige opnames van haar circuleren. Verschillende zangeressen brachten al hulde aan hun grote voorbeeld, met wisselend succes overigens, denk bijvoorbeeld maar aan de Frans-Marokkaanse Sapho of Zehava Ben uit Israel, die met dat programma nog op Sfinks te bewonderen was. Maar de interessantste projecten komen van artiesten die zich niet willen meten met de diva door haar te kopiëren, maar het repertoire van Om Kalthoum naar hun eigen hand zetten, waardoor ze echt voor een meerwaarde kunnen zorgen. Zo was er in 2000 de frisse moderne aanpak door Mahmoud Fadl, met de jonge Egyptisch-Nubische zangeres Salwa Abou Greisha. En jawel, ook Ghalia Benali slaagt wonderwel in haar opzet. Ze kleedt de songs uit en herleidt ze op die manier tot hun essentie. De sobere arrangementen met enkel Moufadhel Adhoum op ud, Vincent Noiret op contrabas en Azzedine Jazouli op Arabische percussie geven daarbij alle ruimte aan Ghalia’s intense, zwoele alt. We horen een diepgang die bij grote orkesten gemakkelijk verloren gaat. Gisterenavond kwam Ghalia haar nieuwe cd voorstellen in het Zuiderpershuis en zoals we het van haar gewend zijn, werd het album niet klakkeloos nagespeeld, maar was er ruimte voor nieuwe arrangementen en ook enkele knappe interpretaties die op de cd ontbreken. Voor de gelegenheid werd de groep aangevuld door een gastmuzikant, namelijk Houssem Belkadhi (ney). Een aangename verrijking van de sound! Net als op de cd was ook gisteren het hoogtepunt Ghalia’s eigenzinnige versie van Al Atlal, het bekendste meesterwerk van Om Kalthoum. Een knap en waardig eerbetoon! Beluister enkele stukken uit ‘Ghalia Benali sings Om Kalthoum' op haar website en op haar Myspacepagina! Nog een kleine kanttekening. De transliteratie uit het Arabisch van de naam zorgt in het geval van Om Kalthoum voor veel verschillende schrijfwijzen:
Om (of Oum, Omm, Omme, Oom, Um, Umm)
Kalthoum (of Kalsoum, Kalsum, Kaltsoum, Kalthoum, Kalthum, Kalthoom, Khalsoum, Khalsum, Khalthoum, Khalthum, Kaltoum, Kolsoum, Kolsum, Kolthoum, Kolthum, Kolthom, Koolsum...)
Op youtube kon ik nog geen filmpjes vinden van Ghalia’s Om Kalthoum interpretaties. Daarom koos ik voor één van de vele filmpjes waarin we de diva zelf bezig kunnen zien tijdens haar eigen ‘Al Atlal’

Ghalia Benali & Bert Cornelis @ Cultuurcentrum Leopoldsburg

De Tunesische zangeres Ghalia Benali werkt reeds een tiental jaren regelmatig samen met Bert Cornelis, een magnifieke Belgische sitarspeler. Deze collaboratie resulteerde in 2008 in de opname van het album ‘Al Palna’ (uitgebracht bij ‘Music & Words’), een voorlopig hoogtepunt in deze unieke, grensoverschrijdende combinatie van twee werelden: Arabisch en Indisch. Gisteren trad het duo op in het Cultuurcentrum Leopoldsburg, aangevuld door Anwar Abudragh uit Irak (zang en djoze) en Frédéric Malempré (percussie). Er werd geopend met Bharat, meteen ook het langste stuk en het eerste nummer dat Bert en Ghalia ooit samen schreven. Het gaat over ‘het op reis vertrekken op zoek naar iets, waarvan achteraf blijkt dat het thuis ook te vinden is'. De combinatie van Ghalia’s prachtige stemtimbre en de verfijnde sitarklanken zorgde meteen voor kippenvel. Tijdens de versnellingen miste ik hierbij wel de Arabische percussie van Azzedine Jazouli. Het mooie, breekbare Hanuman volgde en bijna alle andere nummers uit de cd. Tijdens het knap geconstrueerde Dama Daiman mocht het publiek zelfs even meezingen. De stem en djoze van Anwar Abudragh waren voor mij beslist een ontdekking. Het was de eerste keer dat ik deze uitstekende muzikant live bezig kon zien. Toch zag ik de voorbije jaren veel betere concerten van Ghalia en Bert samen. Ik miste in de totaalsound vooral de schitterende tablaspeler Prabhu Edouard. Ook het gebrek aan subtiliteit in de percussie van Frédéric Malempré (o.a. bekend van Oblomov) was bij momenten eerder storend en voegde voor mij niets toe aan deze mooie muziek. De cd is als download beschikbaar bij Mondomix, waar je ook korte stukjes kan voorbeluisteren.

Damadaka @ Espace Senghor (Etterbeek)

Het was alweer een hele tijd geleden dat we nog eens een concert bijwoonden in de Espace Senghor (Etterbeek) en vooraf konden genieten van de lekkere frieten op het Jourdanplein bij Antoine. Het concert waarvoor we de verplaatsing gisteren maakten was van Damadaka. Deze Italiaanse groep bestaat uit zes jonge muzikanten die geselecteerd werden als artistieke ambassadeurs van de Stad Napels en de regio Campania. Tijdens het optreden kregen we een aantal verschillende volkse muziekstijlen uit Zuid-Italië voorgeschoteld, zoals de tarantella (o.a. ‘Madonna de la Grazia’, dat je op hun myspacepagina kan beluisteren), de pizzica en vooral de tammuriata, de stijl die het meest typisch is voor Campania. Het instrumentarium van de groep bestaat uit gitaar, accordeon, fluit en veel tamboerijnen en castagnetten. Spel en zang waren best goed, maar de didactische opbouw met bij elk nummer uitleg over de stijl en herkomst waren niet bevorderlijk voor de vaart van het concert, dat alles bij elkaar ook wat kort uitviel. Toch werd er flink gedanst bij de ruwe tammuriata, waarbij enkel zang, tamboerijnen, fluit en castagnetten de dansers begeleiden. Tijdens die momenten konden we ons even onderdompelen in deze populaire volkscultuur, die zeer levendig, feestelijk en ritmisch is. Bekijk onderstaand filmpje als voorbeeld!

Met dank aan Thierry van Espace Senghor kan je hieronder naar een filmpje kijken van het concert! De tammuriata in zijn ruwste vorm, met enkel zang, tamboerijnen en castagnetten en dansen maar!!!

'Swinging Swahili Rumba' van Issa Juma and Super Wanyika Stars

De laatste jaren zien we een schat aan oud vinyl uit Afrika op cd-compilaties verschijnen. Vooral uit Congo, Senegal, Mali, Guinée, Nigeria, Ghana en Ethiopië komen bijna wekelijks verleidelijke ontdekkingen aangewaaid. Vanuit Kenia gebeurt het niet zo vaak dat interessante albums onze contreien via officiële cd-releases bereiken. Nochtans wordt er ook daar al decennialang sterke muziek geproduceerd. De albums van Samba Mapangala zijn bijvoorbeeld een must voor de liefhebber van de Afrikaanse Rumba. Hij is één van de meesters van de Swahili Rumba, het neefje van de veel bekendere Rumba Congolaise. Luister zeker eens naar zijn klassieke album Virunga Volcano (Earthworks). Sterns Music, waarvan de fysieke winkel in Londen recent de deuren moest sluiten, blijft niet alleen de on-line topleverancier van Afrikaanse muziek, maar ze hebben daar ook een speciale neus voor oude pareltjes die zij vanonder het stof halen. Die muziek gaat vervolgens een tweede leven leiden bij een aantal Westerse (wereld)muziekliefhebbers, die nu eenmaal gebeten zijn om kennis te maken met de nostalgische klanken van al die oude grootmeesters. Want we kunnen er niet omheen dat dezelfde muziek in Afrika niet meer vaak te horen is! Pas verscheen World defeats the grandfathers: swinging Swahili rumba 1982 -1986 van Issa Juma and Super Wanyika Stars. De geschiedenis van deze legendarische band is een moeilijk ontwarbar kluwen. Het komt erop neer dat in Kenia ca. 30 jaar lang een soort van Wanyika Dynastie de plak gezwaaid heeft over de Swahili Rumba. We denken dan aan diverse ensembles met wisselende bezettingen en afsplitsingen, waarvan een aantal ook vanuit buurland Tanzania opereerden. Issa Juma stond bekend als één van de belangrijkste figuren, omwille van zijn krachtige stem en zijn avontuurlijke, veelzijdige en wat gedurfdere aanpak. Hij combineerde bijvoorbeeld de Swahili Rumba met Benga, die andere stijl die typisch voor Kenia is.

Wat is het verschil tussen Rumba Congolaise en Swahili Rumba? De stijlen lijken op mekaar, vooral te horen in de versnellingen, het sprankelende gitaarwerk en de lange nummers. Maar toch klinkt het onmiskenbaar anders. Er ligt bijvoorbeeld veel meer nadruk op de ritmesectie, met een verfijnde percussie en de speelse interactie tussen basgitaren en sologitaren is ook een kenmerk van de Swahili Rumba.

Deze nieuwe cd bevat negen lange nummers, allemaal van ca. 9 minuten. Zowel hits als nooit eerder uitgegeven tracks, maar stuk voor stuk meer dan de moeite! Het album is opzwepend en broeierig van begin tot eind, de soundkwaliteit is goed (het zijn uiteindelijk geen heel oude opnames) en de nota's in het boekje zijn verhelderend. Een heerlijke cd die ik met andere woorden nog vaak zal opzetten!

Het album is ook digitaal beschikbaar bij Mondomix.